جهان کتاب؛ از زنانگی تا میکروفیلم‌یابی و ترقی معکوس مرکز نشر دانشگاهی

0

جهان كتاب
شماره 332، دی‌ماه 1395

در اين شماره می‌خوانید:

«قلب رنگ‌پریده» عنوان نامه‌ای از پرویز دوائی است. او می‌نویسد: «ما طبق رسم (عادت؟مرض؟)  هرروزه آمدیم و نشستیم در آشپزخانة منزل اين بانو (كه خداوند خيرش دهاد) پشت اين ميز شيشه‌اي (يعني نصفه‌ميز مربوط به ما) كه شايد بزند و چيزي بجوشد از اين مُخ، كه به چه كار چه كسي يا كساني بيايد، امر ديگري‌ست…» بعد از قاب عکس‌های کوچک کنار میز یاد می‌کند، حکایت هرکدام و احساسی را که در نویسنده برمی‌انگیزند شرح می‌دهد. دوائی از میان همة این‌ها نقبی می‌زند به گذشتة خود و یاد دلنشین محبت‌ها و دوستی‌ها… در زمانة اندوه و عسرت.

سجّاد آیدنلو نقد مفصّلی بر  اسفندیارنامه/ به کوشش مهری باقری نوشته است. خانم باقری با تکیه بر بیش از یکصد منبع به بررسی وجوه گوناگون زندگی اسفندیار پرداخته است. این تک‌نگاری از معدود کارهایی است که درباره پهلوانان و شاهان حماسی-اساطیری ایران نوشته شده است.

سپس مقالة «باز بانگی از نیستان می‌رسد» از مهدی فیروزیان به بررسی مثنوی بانگ نی ه.ا. سایه پرداخته است. این کتاب سایه ده سال پیش چاپ شد و تا امروز مجوز نشر نداشت.

دربارة کتابواره (فهرست مقاله‌ها، رساله‌ها و جزوه‌های کمیاب گنجینة پژوهشی ایرج افشار) دو یادداشت آمده است. استاد افشار به تنهایی یک مجموعه بزرگ آرشیوی فراهم آورده بود که این کتاب فهرست آن است. بیش از 5 هزار اثر و سند و مقاله و جزوه در کتابواره آمده است.

کامیار صداقت به بررسی کلید گشایش نهج‌البلاغه از محمدباقر کتابی پرداخته است. در این کتاب نویسنده به شرح مفردات و ترکیبات و جمله‌های دشوار نهج البلاغه پرداخته است.

الوند بهاری در مقالة «زیبد کزین ترقی معکوس…» چاپ تازة سیاست‌نامه خواجه نظام‌الملک (تصحیح عباس اقبال آشتیانی) ضمن ابراز شگفتی از بازچاپ اولین تصحیح سیاست نامه که بر تصحیحات بعدی رجحانی ندارد، این چاپ جدید را با چاپ نخست آن (1320) مقایسه کرده و نشان داده که چاپ جدید نه تنها برتری روشنی بر همان چاپ هم ندارد بلکه اشتباهاتی هم به چاپ جدید راه یافته است! این اثر را مرکز نشر دانشگاهی منتشر کرده که زمانی ناشری معتبر بود و کارهای ویراسته و منقحی منتشر می‌کرد.

فرخ امیرفریار در مقالة «راهنمایی برای درک جهان امروز» به بررسی دانشنامة جهانی شدن/ ویراستار: جورج ریتزر، ترجمه زیر نظر: نورالله مرادی و محبوبه مهاجر پرداخته است. این دانشنامه کتاب مرجعی سه جلدی است و در تالیف 600 مدخل آن 400 تن از صاحبنظران شرکت داشته اند.

«کافکا، آدورنو، و مترجم» نوشتة بهناز علی‌پور گسکری به بررسی یادداشت‌هایی دربارة کافکا از تئودور آدورنو، ترجمة سعید رضوانی اختصاص دارد. این کتاب که 9 جستار آدورنو را در باره کافکا عرضه می کند نمایانگر درک خلاقانه او از دنیای کافکاست.

«بی‌اعتنایی ناخودآگاه به فروید» عنوان نقد مفصل عنایت سمیعی است که از دیدگاهی روان‌شناختی به کتاب عروسک و اهریمن امیرحسین روحی پرداخته است. بیش از پانزده سال از انتشار این اثر می‌گذرد و سمیعی آن را همچنان خواندنی و قابل بحث می‌داند. امیرحسین روحی پزشک و پژوهشگر داروهای گیاهی بود و داستانهای او برخوردار از رمز و رازی فراطبیعی و عرفانی است. او در 1388 درگذشت.

«زنانگی در واکاوی تابویی کهن» نام مقاله‌ای است از ابراهیم دهقان در بررسی کتاب زنان، دشتان و جنون ماهانه از شهلا زرلکی. این اثر پژوهش است اما برای خواننده خالی از جنبه های ادبی نیست. در زبان فارسی به قاعدگی زنانه چندان توجهی نشده است و آثار معدودی در این زمینه در دست است.

معصومه علی‌اکبری نقدی دارد بر کتاب بربریت واقعاً موجود/ ویراستة لئو پانیچ، ترجمة فریبرز رئیس دانا. ناقد می نویسد این کتاب «یک تنه توانست همه نق و نوق هایی را که این چند ساله در مواجهه با ترجمه‌های بد و شتابزده و ناپیراسته در ذهنم انباشته شده بود، دوباره جان بخشد.»

پس از آن یادداشتی دربارة «کتاب‌های دونالد ترامپ» و ترجمه‌های متعدد آن‌ها در ایران آمده است. در عین حال، در این یادداشت قاعدتا باید گفته می‌شد که این کتاب‌ها هیچکدام نوشته دونالد ترامپ نیست!

کامیار عابدی در مقالة «محسن هشترودی: شاعر و ادیب»، به مناسبت چهلمین سال درگذشت آن ریاضی‌دان برجسته، از بخش کمتر شناختة حیات فکری او می‌گوید. در این مقاله هم با «هشترودی شاعر» و سروده‌هایش آشنا می‌شویم و هم با «هشترودی ادیب» و نظریات او دربارة ادبیات و نقد شعر.

در ادامه، سیّد فرید قاسمی در مقالة «کتاب‌های روزنامه‌نگاری»، با ارائة تاریخچه‌ای از پژوهش روزنامه‌نگاری در ایران، انتشار آثار فارسی در این زمینه را از گذشته تا امروز بررسی کرده است.

«گُلِ رنج‌های میکروفیلم‌یابی!» گفت‌وگوی مرتضی رضایی‌منش و همکارانش است با دکتر جلال خالقی مطلق دربارة سرگذشت دشوار تهیة میکروفیلم‌ از کتابخانه‌های جهان در کار تصحیح شاهنامة فردوسی و پژوهش‌های وابسته به آن. دکتر خالقی می‌گوید: «اگر من داستان تهیه این میکروفیلم ها را بنویسم خودش یک رمان جنایی خواهد شد!»

یازدهمین قسمت از «نام‌های آثار ادبی از کجا آمده‌اند؟» نوشتة گری دکستر، ترجمة پرتو شریعتمداری به سونات کرویتسر اثر لئو تولستوی اختصاص دارد.

زري نعيمي در صفحة «هزار و يك داستان» به بررسي اين كتاب‌ها پرداخته است: اینجا کسی مرده؟/ ضحی کاظمی؛ سکوت‌ها/ محبوبه موسوی؛ سگ خارجی/ سمیرا رشیدپور؛ و  قبل از مردن چشم‌هات رو ببند/ پژمان تیمورتاش.

سايه اقتصادي‌نيا در صفحة «وقت شعر» سه دفتر را بررسي مي‌كند: از کوچه تا باران و روزی از روزهای جهان/ هر دو از محمود معتقدی؛ انقام مِه/ علی القاسی.

در بخش «معرفي كوتاه» اين شماره، هشت كتاب معرفي شده است:

  • حدیث دوست: هدیة دوستان به عبدالله کوثری در هفتادسالگی او/ به خواستاری مرتضی هاشمی‌پور؛
  • نقش فرهنگ جهان‌گرای ایران در زلال آیینة تاریخ/ عزت‌الله فولادوند؛
  • بر تارک طوفان: ملامصطفی بارزانی به روایت مطبوعات ایران/ بهرام ولدبیگی؛
  • بهیموت لویاتان را آموزش می‌دهد/ جفری وگان، ترجمة حسین بشیریه؛
  • خواب و رویا فراسوی مرزها/ لوییز مارلو، ترجمة مریم وِتر؛
  • سوار بر سورتمة آرتور شوپنهاور/ یاسمینا رضا، ترجمة حامد فولادوند؛
  • مخلوقات یک روز/ اروین د. یالوم، ترجمة حسین کاظمی یزدی؛
  • تمرکز/ دانیل گلمن، ترجمة حمیدرضا بلوچ.

پايان‌بخش اين شماره، «تازه‌هاي بازار كتاب» از فرّخ اميرفريار است. امیرفریار از میان انبوه کتابهای منتشرشده ماه گذشته تنها 13 اثر را برای معرفی برگزیده است. خیلی روشن نیست که چرا این 13 اثر. خوب است او که سالهاست در این زمینه می‌نویسد در آغاز هر شماره از تازه‌های کتاب یادآور شود چه تعداد کتاب در ماه گذشته نشر شده و چقدر از آنها را دیده و پسندیده است و چرا این مجموعه را انتخاب کرده است. صفحه تازه‌های کتاب بخوبی می‌تواند چشم‌اندازی از بازار کتاب ارائه کند.

*جهان کتاب در تلگرام هم کانالی دارد که اگر اهل تلگرام باشید می‌توانید مشترک آن شوید:
https://telegram.me/jahaneketabpub

Print Friendly
Share.

نظرتان را بنویسید